Arcybiskup Józef, jako przewodniczący Episkopatu, stanął wobec odpowiedzialnego zadania poszukiwania nowego sposobu prowadzenia Kościoła w Polsce w zmieniającej się rzeczywistości – napisał przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski abp Tadeusz Wojda SAC w kondolencjach po śmierci abp. Józefa Michalika, arcybiskupa przemyskiego seniora i przewodniczącego Episkopatu w latach 2004-2014, odczytanych podczas uroczystości pogrzebowej 9 maja br. w Bazylice Archikatedralnej w Przemyślu.
Publikujemy pełny tekst kondolencji:
Warszawa, dnia 9 maja 2026 roku
Ekscelencjo,
Najdostojniejszy Metropolito Przemyski,
Księże Arcybiskupie Adamie,
w dniu pogrzebu śp. Józefa Michalika, Metropolity Przemyskiego Seniora, na Twoje ręce składam wyrazy współczucia oraz jedności w modlitwie. Dzisiejsza uroczystość pogrzebowa, sprawowana w tej pięknej Archikatedrze Metropolitalnej św. Jana Chrzciciela, jest naszym dziękczynieniem Panu Bogu za życie śp. Arcybiskupa Józefa, za dzieła, których Bóg dokonał przez jego posługę, a także pokorną prośbą do Miłosiernego Boga o przebaczenie wszelkich ludzkich słabości i obdarzenie go radością życia wiecznego.
Uroczystość pogrzebowa jest szczególnym momentem, gdy zanosimy do Boga gorące modlitwy za drogiego nam zmarłego śp. Arcybiskupa Józefa. Jest to również czas wspomnień – wydarzeń, spotkań i doświadczeń, w których był obecny, a poprzez które mogliśmy dostrzegać Boże prowadzenie i realizację woli Bożej.
Arcybiskup Józef przewodził bowiem zarówno Metropolii Przemyskiej, jak i Konferencji Episkopatu Polski w skomplikowanych momentach współczesnej historii Kościoła i naszej Ojczyzny. Funkcję Przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski pełnił przez dwie kadencje, w latach 2004–2014. U początku tej posługi Kościół w Polsce i na świecie żegnał św. Jana Pawła II – Papieża, który przez lata był duchowym autorytetem i naturalnym przewodnikiem dla Polaków. Arcybiskup Józef, jako przewodniczący Episkopatu, stanął wobec odpowiedzialnego zadania poszukiwania nowego sposobu prowadzenia Kościoła w Polsce w zmieniającej się rzeczywistości.
W czasie jego posługi nasza Ojczyzna doświadczyła również tragedii katastrofy smoleńskiej – bolesnego wydarzenia, które pozostawiło głęboki ślad w życiu społecznym i narodowym. Państwo polskie utraciło Prezydenta Rzeczypospolitej, wielu ministrów i przedstawicieli życia publicznego, a Kościół – biskupów i duchownych, którzy 10 kwietnia 2010 roku tragicznie zginęli w drodze do Katynia.
Czas przewodniczenia Konferencji Episkopatu Polski przez abp. Józefa Michalika był okresem intensywnych przemian społecznych, kulturowych i ekonomicznych w naszej Ojczyźnie. Zmieniała się również rzeczywistość Kościoła powszechnego – po pontyfikacie Benedykta XVI nastał pontyfikat Papieża Franciszka.
Wspomnienie tych wydarzeń pozwala uświadomić sobie, z jak wielkimi wyzwaniami przyszło mierzyć się śp. Arcybiskupowi Józefowi podczas kierowania Episkopatem Polski. Był to czas wydarzeń, które na trwałe wpisały się w historię naszego Narodu, a Kościół – jako wspólnota wierzących – musiał przez nie przejść, nieustannie wskazując drogę życia Ewangelią w świecie podlegającym dynamicznym przemianom.
Czas pogrzebu, czas żałoby i refleksji jest szczególną okazją, aby wszystkie wydarzenia związane z osobą śp. abp. Józefa Michalika jeszcze raz powierzyć Miłosiernemu Bogu. Gromadzimy się bowiem na tej uroczystości pogrzebowej jako ludzie wierzący – jako chrześcijanie i katolicy – którzy pragną błagać Boga o miłosierdzie.
Choć pogrzeb często staje się momentem wspomnień i przywoływania wydarzeń z przeszłości, wiara chrześcijańska pozostaje naznaczona nieustannym oczekiwaniem oraz spojrzeniem skierowanym ku przyszłości – również w obliczu śmierci i przemijania. Benedykt XVI w encyklice Spe salvi nauczał: „Wiara w Chrystusa nigdy nie patrzyła tylko wstecz ani też tylko wzwyż, ale zawsze również wprzód, ku godzinie sprawiedliwości, którą Pan zapowiadał wielokrotnie. To spojrzenie ku przyszłości było dla chrześcijaństwa ważne również w odniesieniu do doczesności”.
Oczekując godziny Bożej sprawiedliwości i miłosierdzia, zawierzam śp. Księdza Arcybiskupa Józefa Michalika, Metropolitę Przemyskiego Seniora, dobremu Bogu. Niech Chrystus obdarzy go radością życia wiecznego.
✠ Tadeusz Wojda SAC
Arcybiskup Metropolita Gdański
Przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski
______________
Jego Ekscelencja
Ksiądz Arcybiskup Adam Szal
Łaciński Metropolita Przemyski